Badania naukowe i dowody na skuteczność suplementów diety na stawy

Chociaż informacje o charakterze naukowym są przeznaczone przede wszystkim dla specjalistów, rośnie populacja osób, chcących zapozna się szczegółowo z najnowszymi zdobyczami medycyny i które nie chcą polega tylko na informacjach reklamowych i poradach lekarskich lub sugestiach farmaceutów.

SUBSTANCJE CZYNNE SUPLEMENTÓW DIETY W LECZENIEU DOLEGLIWOŚCI STAWOWYCH, ICH STRUKTURA, DZIAŁANIE W ORGANIZMIE I WYNIKI WAŻNYCH BADAŃ KLINICZNYCH

Chondroityna (Siarczan chondroityny)

Podstawowe informacje:

  • Kwas glukuronowy + Galaktozamina
  • Łańcuch składający się z około 100 cukrów prostych z grupami siarczanowymi związanymi z jednym lub dwoma atomami węgla (C2, C4, C6) w strukturalnym pierścieniu cukrów
  • Należy do grupy GAG (glikozoaminoglikanów = mukopolisacharydów). Wiążą się one z białkami pozakomórkowymi i wytwarzają PG (proteoglikany)
  • Część strukturalna CHRZĄSTKI STAWOWEJ – odpowiada za jej odporność na kompresję

Chondroityna jest jednym z głównych składników macierzy międzykomórkowej chrząstki stawowej. Odpowiada za jej mechaniczne i elastyczne właściwości. Utrata tej substancji w stawach jest jedną z przyczyn dyskomfortu w trakcie ruchu. Chondroityna powstaje z galaktozy lub glukozaminy:

  • Źródłem galaktozy jest laktoza – cukier mleczny
  • Źródłem glukozaminy jest mięso, owoce morza

Wraz ze starzeniem się organizm ludzki traci zdolność do efektywnego wchłaniania substancji odżywczych z pokarmów, co osłabia procesy REGENERACJI i pośrednio wpływa na nasilenie procesu DEGENERACJI.

Mechanizm działania:

Siarczan chondroityny ODKŁADA SIĘ w chrząstce stawowej, gdzie WIĄŻE się z wodą. Zwiększa tym samym jej ELASTYCZNOŚĆ i ODPORNOŚĆ mechaniczną podczas wysiłku fizycznego.

Chondroityna (siarczan chondroityny) w zapobieganiu i łagodzeniu objawów – dowody naukowe

Istnieją dziesiątki niezależnych badań naukowych (uniwersytety i kliniki z całego świata), dowodzące, że zastosowanie doustne siarczanu chondroityny w określonym czasie powoduje następujący jej wpływ na połączenia stawowe:

  • Złagodzenie bólu stawów podczas ruchu i w spoczynku
  • Poprawa funkcjonowania stawów
  • Spowolnienie zwężania szpary stawowej udokumentowane na zdjęciach RTG
  • Podniesienie jakości życia według indeksu Lequesne’a (skala łączy ocenę bólu, funkcję stawu i stopień samowystarczalności)11
  • Bezpieczeństwo stosowania z punktu widzenia występowania działań niepożądanych nie różni od innych preparatów stosowanych w ChZS

Powyższe wnioski uzyskano na podstawie Metaanalizy 43 badań klinicznych oceniających wpływ stosowania siarczanu chondroityny w sumarycznej grupie 9 110 pacjentów z choroba zwyrodnieniową stawów. (Singh JA, Noorbaloochi S, MacDonald R, Maxwell LJ. Chondroitin for osteoarthritis. Cochrane Database of Systematic Reviews. 2015)

Skuteczna dawka = 800 mg/dzień

Kolagen

Podstawowe informacje:
• Główne białko strukturalne tkanki łącznej
• W zależności od stopnia mineralizacji i organizacji strukturalnej wchodzi w skład kości, ścięgien, więzadeł, chrząstek, skóry, tkanki mięśniowej, naczyń krwionośnych itd.
• Zapewnia tkankom wytrzymałość i elastyczność
• W ludzkim organizmie jest wytwarzany przez fibroblasty gdzie jest stale jest wytwarzany procesie łączenia aminokwasów
• Masa cząsteczkowa = 300 000 Da
• Jedynie kolagen poddany częściowej procesowi hydrolizy do formy peptydów (krótsze łańcuchy) o masie cząsteczkowej 3 -5 tys. Da, był dobrze wchłaniany w jelitach (wchłanialność > 90%)

Dlaczego uzupełnianie diety w hydrolizowany kolagen jest ważną formą profilaktyki i łagodzenia dolegliwości stawowych, więzadłowych i ścięgnistych?

Wraz ze starzeniem się organizmu człowieka osłabia się jego zdolność efektywnego wchłaniania substancji odżywczych w tym aminokwasów, co może prowadzić do utajonego niedobór aminokwasów nieesencjonalnych (np. 4-hydroksypyrolina) w wyniku czego nasila się proces DEGENERACJI tkanek. Tkanki takie jak chrząstka, więzadła i ścięgna dla prawidłowego funkcjonowania potrzebują stałej podaży składników budulcowych by móc sprawnie „wymieniać” lub „naprawiać” zużyte lub uszkodzone w przebiegu mikrourazów struktury. Naturalne pogarszanie się sprawności tego aparatu naprawczego wraz z wiekiem lub w okresie intensywnej eksploatacji organizmu podczas ciężkiej pracy fizycznej lub treningu sportowego wymaga dodatkowej suplementacji, by zapobiegać poważnym konsekwencjom pogorszenia sprawności aparatu ruchu lub by poprawić jakość życia w już okresie trwania choroby.

Zwiększenie podaży kolagenu lub składników kolagenowych wraz z pożywieniem poprawia zdolność regeneracji tkanek aparatu ruchu, zwłaszcza chrząstek i kości.

Dlaczego wykorzystanie postaci hydrolizatu kolagenu w suplementach diety jest tak istotne?

W codziennym pożywieniu w układzie pokarmowym naturalny kolagen (natywny) rozkłada się na peptydy i poszczególne aminokwasy. Podczas trawienia natywnego kolagenu organizm ludzki „nie zdąży“ wchłonąć dużej części pobranego białka, które następnie zostaje wydalone z kałem.

W odniesieniu do takiej sytuacji hydrolizat kolagenowy jest wykorzystywany w organizmie w całości (wchłanialność na poziomie 95%).

Pierwsza część procesu rozszczepiania kolagenu na peptydy kolagenowe w przebiegu procesu hydrolizy odbywa się już podczas procesu produkcji preparatu. Następnie gotowy hydrolizat kolagenowy jest rozkładany w procesie trawienia na oligopeptydy i cenne aminokwasy (np. 4-hydroksypyrolina), które są wchłaniane do krwiobiegu i transportowane do miejsc, gdzie organizm ponownie wytwarza własny kolagen i dystrybuuje go do stawów, chrząstki, skóry gdzie jest wykorzystywany w procesie REGENERACJI tkanek.

Kolagen hydrolizowany (hydrolizat kolagenowy) w zapobieganiu i łagodzeniu objawów – dowody naukowe

Prospektywne, randomizowane, podwójnie zaślepione i kontrolowane placebo badania kliniczne (Clark et all. Dptm Nutr and Sports Nutr for Athletics, Penn St. Univ., 2008 )

Okres obserwacji: 24 tygodnie
Dawka kolagenu: 10g hydrolizatu kolagenu/dzień

WNIOSKI:
• Wykazano korzystny wpływ pożywienia ze zwiększoną zawartością hydrolizowanego kolagenu na poziom bólu stawów w grupie osób aktywnie uprawiających sport
• Ocena wszystkich 6 porównywanych parametrów bólu była korzystna dla grupy pacjentów przyjmujących hydrolizowany kolagen.

PODSUMOWANIE
Hydrolizowany kolagen przyjmowany jako suplement diety utrzymuje stan stawów w dobrej kondycji i może zmniejszać ryzyko uszkodzenia stawów u osób z wyższym stopniem ich obciążeni.

Wieloośrodkowe badanie porównawcze z randomizacją i podwójnie ślepą próbą Wieloośrodkowe badanie porównawcze z randomizacją i podwójnie ślepą próbą (Bruyère O, 2012)
Okres obserwacji: 24 tygodnie Dawka kolagenu: 1,2g hydrolizatu kolagenu/dzień

WNIOSKI:
•    Po 6 miesiącach: w równoległych grupach uczestników (1200 mg HK/dzień, n=200; ≥ 50 lat; ≥30 mm bólu zlokalizowanego w różnych częściach kręgosłupa) wykazano istotne zmniejszenie bólu stawów w grupie pacjentów przyjmujących hydrolizowany kolagen w stosunku do grupy Placebo
•    Po 3 miesiącach: różnice nie były jeszcze istotne statystycznie, co wskazuje na konieczność długotrwałego stosowania hydrolizowanego kolagenu

Ocena wpływu podaży hydrolizowanego kolagenu w pożywieniu (Bello AE, Meta-review, 2006)

WNIOSKI:
Hydrolizowany kolagen stymuluje statystycznie istotny wzrost syntezy makromolekularnych składników macierzy zewnątrzkomórkowej przez chondrocyty (p < 0,05) w porównaniu z brakiem tego efektu w grupie pacjentów nie poddanych leczeniu.

Potrzebujesz rady? Nasi eksperci są do Twojej dyspozycji w dni powszednie od 9:00 do 17:00 pod numerem telefonu +48 735 928 546

Kwas hialuronowy/Hialuronian (HA)

  • Część składowa grupy GAG (glikozoaminoglikanów)
  • Główny składni substancji międzykomórkowej (ECM)
  • W organizmie człowieka (75 kg): 14 g
  • Codziennie 1/3 całkowitej ilości HA jest metabolizowana
  • W różnych rodzajach tkanki łącznej wytwarzany przez chondrocyty, synowiocyty, fibroblasty

Rola w tkance łącznej

  1. Smarowanie (jako składnik płynu synowialnego (mazi stawowej) i substancji międzykomórkowej (ECM)
  2. Elastyczność (jako składnik chrząstki, tkanki podchrzęstnej, ścięgien i więzadeł)
  3. Proliferacja (wzrost, odnowa) tkanki działa jak czynnik wzrostu – „growth factor” (GF)
  4. Eliminacja wolnych rodników (działanie przeciwzapalne)
  5. Interakcje immunologiczne (działanie odpornościowe)

Kwas hialuronowy – funkcja sygnalna

Niskocząsteczkowy kwas hialuronowy (LMW HA)
– potęguje wiskoindukcję

  • Na poziomie chondrocytów, fibroblastów, komórek skóry, dokąd jest transportowany po wchłonięciu z jelit
  • A także bezpośrednio w jelitach, gdzie aktywuje receptory TLC4-> system sygnalny do uruchomienia wiskoindukcji

Wysokocząsteczkowy kwas hialuronowy (HMW HA)
– potęguje wiskosuplementację

  • W strukturach stawowych poprawia właściwości ślizgowe chrząstki stawowej i jej elastyczność
  • Poprawia też efekt smarowania poprzez płyn synowialny (maź stawową)

Kwas hialuronowy/Hialuronian (HA) – korzyści zastosowania doustnego

W naukowej literaturze medycznej rośnie akceptacja dla doustnej wiskosuplementacji ze względu na coraz większą liczbę badań dokumentujących:

  1. Wpływ na redukcję poziomu bólu (obniża wynik w skali VAS)
  2. Poprawę ruchomości i funkcji stawów
  3. Wystarczające wchłanianie i następnie dystrybucję poprzez naczynia limfatyczne i krwioobieg do stawów i tkanek łącznych (chrząstki i skóry głównie)
  4. Wyraźną poprawę stanu klinicznego w przypadku osteoartrozy, gdy podanie doustne HA następuje po podaniu dostawowym HA24

• Zalecana dawka wynosi 60-240 mg/dzień
• Stosowanie przez okres 3-12 miesięcy

Kwas hialuronowy/Hialuronian (HA) – w zapobieganiu i łagodzeniu objawów osteoartrozy

Porównawcze wieloośrodkowe badania kliniczne (Ricci M. et all, Orthopedic and Traumatology Unit, Univ. Verona and Hosp. Trento, Italy , 2017)25

Okres obserwacji: 12 tygodni
Schemat leczniczy A: 60 pacjentów otrzymało 3 injekcje HA 1,6%
Schemat leczniczy B: 60 pacjentów otrzymało doustnie 300mg HA+ 150mg kwasu boswelinowego

WNIOSKI:
• Oceny dokonano 3 miesiące przed i 3 miesiące po rozpoczęciu leczenia
• Uzyskano poprawę w ocenie indeksu American Knee Society Score (AKSS)
• Uzyskano spadek poziomu bólu mierzony uzyskanym w obu grupach (A i B) spadkiem wartość na skali VAS
• Pacjenci w grupie A uzyskali lepsze wyniki w podgrupie poniżej 60 lat
• Pacjenci w grupie B uzyskali lepsze wyniki w podgrupie powyżej 60 lat

PODSUMOWANIE:
Porównanie dostawowej i doustnej drogi podania HA wykazało, że obie te formy są skuteczne. Autorzy zalecają ich łączenie w taki sposób, że po aplikacji dostawowej powinno nastąpić podanie doustne.

Prospektywne, podwójnie ślepe, randomizowane badanie kliniczne kontrolowane placebo (Tashiro T et al, Dptm ORT Surgery, Tokyo. Scientific World J 2012)21

Okres obserwacji: 12 miesiący
Charakterystyka pacjentów: n=60; >50 lat, bez chorób towarzyszących, bez NSAID n SYSADOA, w skali Kellgrena/Lawrence’a 2 – 3, zajęte co najmniej jedno kolano, ocena dotyczyła tego bardziej uszkodzonego;
Przyjęty schemat leczenia: 12 miesięcy 4 x 50mg HA (0,9 MDa/dzień vs Placebo + codzienne wzmacnianie mięśnia czworogłowego kończyny dolnej)

WNIOSKI:
• Ocena na początku i na końcu badania za pomocą Japaneese Knee Osteoarthritis Measure (JKOM; 25 elementów charakteryzujących japoński sposób życia/ruchu)
• Poprawa w przypadku HA i Placebo, statystycznie istotna jedynie w przypadku HA, także u osób poniżej 70 lat

PODSUMOWANIE:
W wieku 70 lat podanie doustne HA może złagodzić objawy osteoartrozy, o ile jest łączone z ćwiczeniami. Ćwiczenia same w sobie mogą poprawić przebieg osteoartrozy, także bez leków.

Potrzebujesz rady? Nasi eksperci są do Twojej dyspozycji w dni powszednie od 9:00 do 17:00 pod numerem telefonu +48 735 928 546

Glukozamina

  • Występuje jako samodzielny monosacharyd lub w postaci siarczanu glukozaminy
  • Uczestniczy w biosyntezie białek i tłuszczów glikozylowanych (prekursor galaktozaminy), tzn. uczestniczy w syntezie chondroityny
  • Część składowa kwasu hialuronowego (HA)
  • Wzmacnia strukturę stawów i poprawia ich funkcję
  • W porównaniu z chondroityną mniej przebadana

Kwas l-askorbinowy (witamina C)

Rola w tkance łącznej:

  • • Kofaktor przy syntezie kolagenu
    • Przeciwutleniacz (hamowanie wolnych rodników za pomocą donacji elektronów)

Tabela składu produktów GelaVis Family

                             Ilość mg/kapsułka (saszetka)
 GelaVis Complex  GelaVis Forte  GelaVis HA
Hydrolizowany kolagen 50 5000
Siarczan chondroityny 400 500
Siarczan glukozaminy 100 500
Kwas hialuronowy 20 20 100
Kwas askorbinowy 20 20  20
         Dawkowanie 2 kapsułki/dzień 1 saszetka/dzień 1-3 kapsułki/dzień

Preparaty odżywcze na stawy nie wystarczą do rozwiązania wszystkich problemów

Mimo wciąż rosnącej liczby dowodów, potwierdzających pozytywne działania wysokiej jakości substancji czynnych, zawartych w preparatach odżywczych na stawy, pozostaje kwestią bezsporną, że wiele poważniejszych stanów, kontuzji lub chorób przewlekłych należy rozwiązywa bardziej efektywnymi sposobami.

Do leczenia bardziej zaawansowanych stadiów osteoartrozy poszczególnych stawów można skutecznie wykorzystać wiskosuplementację miejscową podawaną w zastrzykach dostawowych takich jak preparat RenehaVis. Natomiast wleczeniu ostrych urazów lub przewlekłych dolegliwościach w obrębie tkanki włóknistej ścięgien i więzadeł preparaty zawierające STABHA – SportVis i TendoVis.

Opinie użytkowników preparatów rodziny GelaVis